İhbar Süresi ve İhbar Tazminatı Hesaplama (2026)
Belirsiz süreli bir iş sözleşmesini sona erdirmek isteyen taraf, karşı tarafa önceden haber vermek zorundadır. Bu bildirim için tanınan süreye ihbar süresi veya ihbar öneli denir. Süreye uyulmadan yapılan fesihte ise karşı tarafa ihbar tazminatı ödenir. Türkiye'de konu 4857 sayılı İş Kanunu'nun 17. maddesiyle düzenlenir. Bu rehberde ihbar süresinin kaç gün olduğunu, ihbar tazminatı hesaplamanın adımlarını ve kesintileri çözümlü örneklerle anlatıyoruz.
İhbar Süresi Kaç Hafta? (4857 md. 17)
İhbar süresi, çalışanın o işyerindeki kıdemine göre dört banda ayrılır. Kıdem, işe başlama tarihinden fesih bildiriminin karşı tarafa ulaştığı tarihe kadar hesaplanır; deneme süresi de kıdeme dahildir.
| Kıdem | İhbar süresi | Gün karşılığı |
|---|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta | 14 gün |
| 6 ay (dahil) – 1,5 yıldan az | 4 hafta | 28 gün |
| 1,5 yıl (dahil) – 3 yıla kadar (3 yıl dahil) | 6 hafta | 42 gün |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta | 56 gün |
Band sınırlarına dikkat: Kanun "altı aydan az", "altı aydan bir buçuk yıla kadar", "bir buçuk yıldan üç yıla kadar" ve "üç yıldan fazla" ifadelerini kullanır. Bu nedenle tam 6 ay kıdemi olan çalışan 4 hafta, tam 1,5 yıl kıdemi olan 6 hafta, tam 3 yıl kıdemi olan çalışan ise hâlâ 6 hafta ihbar süresine tabidir. 8 haftalık süre, kıdem 3 yılı bir gün bile aştığında başlar.
Bu süreler asgaridir. İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle artırılabilir, ancak kısaltılamaz. Sözleşmenizde daha uzun bir süre yazıyorsa hesapta o süre esas alınır.
İhbar Süresi Nasıl Kullanılır?
Fesih bildirimi yazılı yapılmalı ve tebliğ tarihi belgelenmelidir. Süre, bildirimin karşı tarafa ulaştığı günden itibaren işlemeye başlar. Bu süre boyunca çalışan normal şekilde çalışmaya devam eder ve ücretini alır.
İşveren, süreyi beklemek istemezse ihbar süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen feshedebilir (md. 17). Uygulamada buna "ihbar tazminatını peşin ödeyerek çıkış" denir. Ödeme fesihle birlikte yapılmalıdır; sonradan ödeme peşin ödeme sayılmaz.
İş Arama İzni (md. 27)
İhbar süresi içinde işveren, çalışana yeni iş araması için günde en az 2 saat ücretli izin vermek zorundadır. Çalışan isterse bu saatleri birleştirerek, işten ayrılacağı günden önceki günlerde toplu kullanabilir. İzin verilmez veya eksik verilirse, kullandırılmayan sürenin ücreti çalışana ödenir. İş arama izni süresince çalıştırılan çalışana ayrıca bu sürenin ücreti yüzde yüz zamlı ödenir.
İhbar Tazminatı Hesaplama
İhbar tazminatı, uyulmayan ihbar süresinin ücreti kadardır. Hesaplama dört adımdır:
- Kıdemi bulun ve yukarıdaki tablodan hafta/gün sayısını belirleyin.
- Giydirilmiş brüt ücreti hesaplayın: Çıplak brüt maaşa düzenli ödenen yemek, yol, ikramiye, prim gibi para veya parayla ölçülebilen sürekli menfaatler eklenir.
- Günlük ücret: Giydirilmiş brüt aylık ücret ÷ 30.
- İhbar tazminatı (brüt): Günlük giydirilmiş ücret × ihbar gün sayısı.
Kıdem tazminatından farklı olarak ihbar tazminatında tavan yoktur. Bilgi olarak: 2026 asgari ücreti aylık brüt 33.030 TL'dir; asgari ücretle çalışan ve kıdemi 3 yılı aşan biri için brüt ihbar tazminatı 33.030 ÷ 30 × 56 = 61.656 TL olur.
Kesintiler: Hangi Vergiler Uygulanır?
- Gelir vergisi: Uygulanır. İhbar tazminatı ücret niteliğinde kabul edilir ve çalışanın o yılki kümülatif vergi matrahına eklenerek ilgili dilimden vergilendirilir.
- Damga vergisi: Uygulanır, oranı binde 7,59'dur.
- SGK primi: İhbar tazminatından kesilmez. 5510 sayılı Kanun md. 80, ihbar ve kıdem tazminatlarını prime esas kazanca dahil etmez. Bu, bildirim süresi kullandırılmadan ödenen ihbar tazminatı içindir; bildirim süresi boyunca çalışılarak alınan ücret normal ücrettir ve SGK primine tabidir.
Asgari ücret gelir ve damga vergisi istisnası (GVK md. 23/18, DVK) bir ayda yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerin toplamına bir kez uygulanır (GİB). İhbar tazminatı aynı ay ödenen ücretle birlikte değerlendirilir; ihbar tazminatı için kendiliğinden ikinci bir istisna doğmaz. Aşağıdaki örneklerde istisna uygulanmamıştır; o ayın bordrosunda istisnanın nasıl kullanıldığını mali müşavirinizle kontrol edin.
Çözümlü Örnek 1: 2 Yıl 4 Ay Kıdem
Kıdem 2 yıl 4 ay → 1,5–3 yıl bandı → 6 hafta = 42 gün. Brüt maaş 45.000 TL, aylık düzenli yemek yardımı 3.000 TL.
- Giydirilmiş brüt ücret: 45.000 + 3.000 = 48.000 TL
- Günlük ücret: 48.000 ÷ 30 = 1.600 TL
- Brüt ihbar tazminatı: 1.600 × 42 = 67.200,00 TL
- Damga vergisi: 67.200 × 0,00759 = 510,05 TL
- Gelir vergisi (varsayım: çalışanın yıl içindeki kümülatif matrahı tazminatın tamamını %15 diliminde bırakıyor): 67.200 × %15 = 10.080,00 TL
- Net ihbar tazminatı: 67.200,00 − 510,05 − 10.080,00 = 56.609,95 TL
Kümülatif matrah yüksekse tazminatın bir kısmı veya tamamı %20 ya da daha üst dilime girer ve net tutar düşer.
Çözümlü Örnek 2: 5 Yıl Kıdem
Kıdem 5 yıl → 3 yıldan fazla → 8 hafta = 56 gün. Giydirilmiş brüt ücret 40.000 TL (ek menfaat yok).
- Günlük ücret: 40.000 ÷ 30 = 1.333,33 TL
- Brüt ihbar tazminatı: 40.000 × 56 ÷ 30 = 74.666,67 TL
- Damga vergisi: 74.666,67 × 0,00759 = 566,72 TL
- Gelir vergisi (aynı %15 dilim varsayımıyla): 74.666,67 × %15 = 11.200,00 TL
- Net ihbar tazminatı: 74.666,67 − 566,72 − 11.200,00 = 62.899,95 TL
İstifada Çalışanın İhbar Yükümlülüğü
İhbar süresi yalnızca işverene ait bir yükümlülük değildir. Belirsiz süreli sözleşmesini istifayla sona erdiren çalışan da kıdemine göre aynı süreyle önceden bildirimde bulunmak zorundadır. Bildirim yapmadan işi bırakan çalışan, işverene ihbar tazminatı borçlu olur ve işveren bu tutarı talep edebilir. Pratikte birçok işveren bu hakkını kullanmaz, ama yasal olarak mevcuttur.
İhbar Süresi Gerekmeyen Durumlar
- Haklı nedenle fesih (md. 24 ve 25): Çalışan için ücretin ödenmemesi, taciz, sağlığı tehdit eden koşullar; işveren için hırsızlık, doğruluk ve bağlılığa aykırı davranışlar, devamsızlık gibi hallerde sözleşme derhal feshedilir ve ihbar tazminatı ödenmez.
- Belirli süreli iş sözleşmeleri: Süre bitiminde sözleşme kendiliğinden sona erdiği için ihbar söz konusu değildir.
- Deneme süresi (md. 15): Deneme süresi içinde taraflar sözleşmeyi bildirim süresine gerek olmadan ve tazminatsız feshedebilir.
İhbar Süresinin Bitiş Tarihi Nasıl Bulunur?
Bitiş tarihini bulmak için bildirim tarihine ihbar gün sayısı eklenir. Örneğin kıdemi 4 yıl olan bir çalışana 1 Mart'ta yazılı fesih bildirimi tebliğ edildiyse, 56 günlük süre 26 Nisan'da dolar ve sözleşme bu tarihte sona erer. Bu süre boyunca çalışan normal maaşını alır, sigortası devam eder ve kıdemi işlemeye devam eder. Bu yüzden kıdem tazminatı da ihbar süresinin sonundaki tarih ve ücret esas alınarak hesaplanır.
İşveren süreyi kullandırmak yerine peşin ödeme yaparsa sözleşme bildirim günü sona erer. Peşin ödemeli çıkışlarda kıdem süresinin ve kıdem tazminatının nasıl hesaplanacağı konusunda tereddüt varsa bir iş hukuku uzmanına danışmak yerinde olur.
İhbar Süresi ile Yıllık İzin Birlikte Kullanılabilir mi?
Hayır. İş Kanunu md. 59'a göre yıllık ücretli izin, ihbar süresiyle iç içe geçirilemez. İşveren, ihbar süresine çalışanın yıllık iznini "sayarak" süreyi kısaltamaz. Kullanılmamış izin günleri, sözleşme sona erdiğinde son ücret üzerinden ayrıca ödenir. Kullanılmamış izin ücreti de ihbar tazminatı gibi gelir ve damga vergisine tabidir; ancak ondan farklı olarak SGK primine de tabidir.
Kayıt ve Belgeleme
Uyuşmazlıklarda ispat yükü genellikle fesih bildirimini yaptığını iddia eden taraftadır. Bu yüzden bildirim yazısında fesih tarihi, uygulanan ihbar süresi, iş arama izninin nasıl kullandırılacağı ve varsa peşin ödenen tutar açıkça yazılmalı; çalışana imzalatılmalı veya noter ya da KEP ile gönderilmelidir. Bordroda ihbar tazminatı ayrı kalem olarak gösterilmeli, SGK çıkış bildirgesinde doğru işten ayrılış kodu seçilmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
- Tam 3 yıl kıdemi olan çalışana 8 hafta uygulamak (doğrusu 6 hafta)
- Tazminatı çıplak brüt ücretten hesaplayıp yemek, yol ve ikramiyeyi eklememek
- İhbar tazminatından SGK primi kesmek
- İhbar süresinde iş arama iznini vermemek veya ücretsiz izin saymak
- İhbar tazminatını kıdem tazminatıyla karıştırmak (ikisi bağımsızdır; bkz. kıdem tazminatı hesaplama rehberi)
Fesih sürecinin tamamı için işten çıkarma prosedürü yazımıza, ayrılışta ödenecek kullanılmamış izin ücreti için yıllık izin hesaplama rehberimize bakabilirsiniz.
Personelimiz personel yönetim sistemi, çalışanın kıdemini otomatik hesaplar; Çıkış Hesabı ekranında ihbar süresi ile tahmini kıdem ve ihbar tazminatını gösterir.
Kıdemi ve ihbar süresini işten çıkış ekranında otomatik bulan personel yönetim sistemine bakın. İşten ayrılış hesabını görün →